Blog

Houd dwaalgedrag bij je ouderen veilig

Elderly walking towards light

Op zich hoeft rondlopen in de geborgen leefomgeving geen probleem te zijn, zolang het dwaalgedrag je bewoner niet in gevaar brengt en het werk van de zorgverlener niet te zwaar wordt. Maar daarvoor moet je wel eerst de juiste acties ondernemen. Hoe ga je het best met ouderen met dementie, die ronddwalen? En welke hulpmiddelen bestaan er om bij dwaalgedrag de veiligheid te vergroten en problemen te vermijden?

Waarom stellen deze ouderen dwaalgedrag?

Dementerende ouderen met dwaalgedrag wandelen schijnbaar doelloos rond. Soms als gevolg van medicatie die ze gebruiken. In andere gevallen omdat ze de greep op de werkelijkheid wat verliezen.

Maar de reden kan ook emotioneel zijn. Sommige ouderen met dementie vertonen dwaalgedrag omdat ze naar ‘huis’ willen (vaak terug naar het huis van hun ouders), of uit stress en angst: ze zijn iemand ‘kwijt’, ze herkennen de omgeving niet. En misschien vervelen ze zich wat: vroeger konden ze van alles, nu niet meer zo veel. In ieder geval kunnen de ouderen niets aan hun dwaalgedrag doen. Ze hebben er geen controle over.

This is a portrait of my mum, trying to show through her facial expression the warmth in her character as well as all the experiences that she has lived in her life. I did the portrait from the living room in the home she has been living for most of her life.
Dwaalgedrag kan zowel overdag als ’s nachts voorkomen. Vele ouderen met dementie zijn onrustig tijdens de nacht: ze willen ongebruikelijk vroeg gaan slapen, of net helemaal niet, ze vallen moeilijk in slaap, ze liggen onrustig ... of ze staan midden in de nacht op en wandelen rond.

Ook nachtelijke onrust heeft vaak een reden. Enerzijds is het slaap-waakritme van deze mensen verstoord. Anderzijds lokt iets de onrust uit. Misschien willen de ouderen iets communiceren. Misschien is het doelgericht gedrag, om iets te bereiken of om aan een nood te voldoen ...

Hoe help je ouderen met dementie en dwaalgedrag?

Overdag hoeft het dwaalgedrag geen groot probleem te zijn. Vaak zal de bewoner kalmeren, door het ritmische en herhaalde bewegen. Rondlopen is op zich ook gezond. Maar dan mag de veiligheid niet in het gedrang komen. Want dementerende ouderen met dwaalgedrag kunnen verdwalen, vallen of onbedoeld iets veroorzaken. Daarnaast belast het gedrag extra de zorgverlener. Ook voor hem of haar moet het haalbaar blijven.

Vertoont een oudere met dementie dwaalgedrag? Dan is dé vraag: waarom dwaalt deze persoon rond? Achterhaal die gevoelens en gedachten, zodat je erop kan inspelen.

Heeft het te maken met een situatie, die je kan vermijden? Ligt het aan verveling, dan helpt mogelijk een nieuwe, nuttige, rustige bezigheid. Wil iemand naar ‘huis’? Dan verdwijnt die drang misschien door de omgeving nog meer tot een thuis te maken, met foto’s van vroeger, favoriete muziek ... Staat iemand midden in de nacht op, en herkent hij of zij de omgeving niet? Dan zal technologie helpen, zo meteen meer daarover.

Leid dwaalgedrag in veilige banen

Los van alle bovenstaande advies, is het uiteraard cruciaal dat je de leefomgeving veilig maakt. Technologie is een van de hulpmiddelen bij uitstek om dwaalgedrag bij dementie binnen de perken te houden. Met een omgeving die zo weinig mogelijk verwart en de kleine strijd van iedere dag vergemakkelijkt.

Stel dat iemand midden in de nacht wakker wordt, de omgeving niet herkent, opstaat en op de dool gaat. Dan kan slimme verlichtingstechnologie als LynX® lifeline de gang en de deur richting exit subtiel donkerder maken, en de weg richting kamer, leefruimte en verpleegpost lichter. Zo zullen ouderen met dwaalgedrag er intuïtief naartoe trekken.

Tegelijk maakt LynX® lifeline het mogelijk om ouderen met dwaalgedrag te lokaliseren in het gebouw, ’s nachts en overdag.

Als de bewoners een polsbandje dragen, wordt het signaal ervan opgevangen door bluetooth beacons in de lichtarmaturen van LynX® lifeline. Zo verschijnen de dementerende ouderen met dwaalgedrag op een plattegrond, in het alarmerings- en communicatieplatform LynX® connect.

Op het plattegrond kan je ouderen met dementie en dwaalgedrag niet alleen detecteren, maar ook volgen, doorheen het hele gebouw. Als zorgverlener krijg je in beide gevallen een alarm op je mobiele telefoon. Met deze hulpmiddelen bij de hand kan je dus tijdig reageren bij dwaalgedrag, en ouderen met dementie veilig houden.

Tegelijk dien je een omgeving te creëren waarin de mensen wél mogen rondwandelen, want je wil hen niet opsluiten. Ook dan kan de combinatie van LynX® connect en lifeline veiligheid bieden, waarbij bepaalde deuren zich automatisch sluiten, als de bewoner in de buurt komt. En om te voorkomen dat mensen onderweg vallen, zet je onder meer in op bewegingsprogramma’s. Gepersonaliseerd en herhaald, dat helpt het meest.

Benieuwd hoe LynX® lifeline jullie kan helpen?

Geschreven door Francis Meulemeester